Naukowcy wykorzystali białko GFP do odróżniania samców komarów od samic, co umożliwi zmniejszenie populacji komarów roznoszących malarię - donosi najnowszy numer "Nature Biotechnology".

Malaria jest ciężką chorobą tropikalną, wywołaną przez pierwotniaki z rodzaju Plasmodium, w tym Plasmodium falciparum, zwane zarodźcami malarycznymi. Pasożyty te przenoszone są na człowieka przez komary z rodzaju Anopheles. Spośród ponad 300 gatunków komarów Anopheles, ponad 60 może przenosić zarodźce. Chorobotwórcze zarodźce przenoszone są jednak tylko przez samice komarów.

Białko fluorescencyjne GFP pochodzi od meduzy Aequorea victoria i pod wpływem promieniowania UV świeci na zielono. Koduje je gen GFP (ang. green fluorescent protein).

Białko to od lat wykorzystywane jest przez naukowców do konstruowania hybryd białkowych lub zmodyfikowanych komórek, które świecą. Został nawet stworzony transgeniczny królik Alba, którego oczy, wąsy i całe futro, pod wpływem ultrafioletu, świecą zielonkawo, oraz transgeniczna stokrotka, która fluoryzuje na zielono.

Grupa naukowców z Imperial College z Londynu pod kierunkiem prof. Andrei Crisanti wykorzystała białko EGFP (wzmocnione białko GFP) do odróżniania samców komarów z gatunku Anopheles stephensi od samic.

Naukowcy uzyskali bezpłodne męskie larwy komara genetycznie zmodyfikowane tak, by ich gonady (narządy płciowe) produkowały białko GFP, a więc świeciły na zielono. Dzięki temu można z łatwością odróżnić samce od samic, już na etapie larw tych owadów.

Okazało się również, że samice komarów Anopheles równie chętnie krzyżują się z bezpłodnymi transgenicznymi samcami, jak z ich dziko żyjącymi krewniakami. Oczywiście, w wyniku takiej krzyżówki nie dochodzi do zapłodnienia, zatem nie rodzą się nowe pokolenia tych owadów. A że w ciągu swojego życia samica może tylko raz się krzyżować i rozmnażać, a potem ginie, żadna z samic, które skrzyżują się z bezpłodnymi transgenicznymi samcami, nie da potomstwa.

Wydaje się zatem, że wprowadzając do środowiska transgeniczne larwy samców komarów produkujące białko GFP możliwe będzie szybkie zmniejszenie populacji przenoszących choroby komarów, szczególnie w rejonach występowania malarii.

Naukowcy z całego świata od lat zajmują się metodami leczenia i zapobiegania malarii, ponieważ na tę chorobę umiera rocznie około 1,5 miliona ludzi, zwłaszcza mieszkańców tropikalnych i subtropikalnych krajów rozwijających się.

Źródło: onet.pl